सविस्तर बातमी पाहण्यासाठी येथे क्लिक करा...

नागोठण्याजवळ बोरावाडी येथे जागतिक आदिवासी दिन उत्साहात संपन्न

पारंपरिक वेशभूषा, तारपा नृत्य आणि भव्य रॅलीतून घडले संस्कृतीचे दर्शन

शिहू-रायगड, दि. ९ (मंजुळा म्हात्रे) :- ​दरवर्षी ९ ऑगस्ट हा दिवस संपूर्ण जगभरात 'जागतिक आदिवासी दिन' म्हणून अतिशय उत्साहात आणि आदराने साजरा केला जातो. संयुक्त राष्ट्राच्या महत्त्वपूर्ण ठरावानुसार जगभरातील आदिवासी समाजाचे हक्क, त्यांची आगळीवेगळी संस्कृती, परंपरा आणि त्यांचे अस्तित्व टिकवून ठेवण्याच्या उद्देशाने हा दिवस विशेष पाळला जातो. संयुक्त राष्ट्र महासभेने डिसेंबर १९९४ मध्ये अधिकृत ठराव संमत करून ९ ऑगस्ट हा दिवस आंतरराष्ट्रीय आदिवासी दिन म्हणून जाहीर केला होता. तत्पूर्वी, ९ ऑगस्ट १९८२ रोजी जिनेव्हा येथे युनायटेड नेशन्सच्या मानवी हक्क आयोगाच्या स्वदेशी लोकसंख्याविषयक कार्यगटाची पहिली ऐतिहासिक बैठक पार पडली होती, ज्याची आठवण म्हणून हा दिन जगभरात ओळखला जातो. आदिवासी समुदायाच्या जमिनी, भाषा आणि मानवी हक्कांचे सक्षमपणे रक्षण करणे, त्यांच्या पारंपरिक कला, बोलीभाषा आणि जीवनशैलीचा सन्मान करणे, तसेच जल, जंगल आणि जमीन या निसर्गसंपत्तीचे रक्षण करण्यासाठी आदिवासींनी पिढ्यानपिढ्या दिलेल्या अमूल्य योगदानाची दखल घेणे हा या दिवसाचा मुख्य हेतू आहे.

​आदिवासी समाज आजही आधुनिक चौकटीत काहीसा निरक्षर किंवा अज्ञानी मानला जात असला, तरी प्रत्यक्षात त्यांच्या मूळ संस्कृतीत निसर्गाचा आणि मातीचा खरा सुगंध दडलेला आहे. निसर्गाशी आदिवासी समाजाची नाळ अगदी जन्मापासूनच घट्ट जुळलेली असल्याने त्यांच्या संपूर्ण जीवनशैलीवर आणि संस्कृतीवर निसर्गाचा अतिशय सखोल व सकारात्मक प्रभाव दिसून येतो. निसर्ग आणि मानवी जीवन यांच्यातील हाच अनोखा समतोल जपणारी आणि आपली समृद्ध परंपरा अभिमानाने पुढे नेणारी संस्कृती नागोठणे नजीक असलेल्या बोरावाडी आदिवासी वाडीत प्रकर्षाने पाहायला मिळाली. येथील स्थानिक तरुणांनी आणि समस्त गावकऱ्यांनी एकत्र येत यंदाच्या जागतिक आदिवासी दिनाचे औचित्य साधून आपल्या पारंपरिक संस्कृतीचे आणि लोककलांचे अतिशय सुंदर व विहंगम दर्शन सर्वांना घडवून आणले.

​या सोहळ्याची सुरुवात बोरावाडी येथील समाजमंदिरात अतिशय भावूक आणि प्रेरणादायी वातावरणात झाली. सकाळी १० वाजता देशातील आणि समाजातील महान शहीद आदिवासी नेत्यांच्या प्रतिमांना विनम्र अभिवादन करत पुष्पहार अर्पण करण्यात आले. त्यानंतर संपूर्ण बोरावाडी आणि लालडोंगर परिसरात एक भव्य व नेत्रदीपक रॅली काढण्यात आली. या रॅलीमध्ये आबालवृद्धांनी आपली पारंपरिक वेशभूषा परिधान करून उत्स्फूर्त सहभाग नोंदवला होता. ढोल, ताशे आणि पारंपरिक वाद्यांच्या गजरात तरुणाईने तारपा नृत्यावर ठेका धरत विविध लोकनृत्य सादर केली. या मंगलमय आणि उत्साही वातावरणामुळे संपूर्ण लालडोंगर आणि बोरावाडी परिसर पारंपरिक लोकसंस्कृतीच्या रंगात न्हाऊन निघाला होता.

​रॅलीनंतर आयोजित करण्यात आलेल्या मुख्य कार्यक्रमात विविध सांस्कृतिक उपक्रमांच्या माध्यमातून प्रभावी समाजप्रबोधन करण्यात आले. समाजातील विविध कलाकारांनी आपल्या कलांचे सादरीकरण करत उपस्थितांची मन जिंकली. याच व्यासपीठावरून परिसरातील प्रमुख वक्त्यांनी व उपस्थितांनी आपली विचारप्रचुर मनोगते व्यक्त करत आदिवासी समाजाचे हक्क, शिक्षण आणि संस्कृती जतन करण्याचे महत्त्व विशद केले. या संपूर्ण सोहळ्यात परिसरातील ज्येष्ठ नागरिक, महिला, माता-भगिनी आणि तरुण वर्गाने अतिशय मोठ्या संख्येने उपस्थित राहून कार्यक्रमाचा आनंद लुटला व जागतिक आदिवासी दिनाचा हा उत्सव मोठ्या दिमाखात यशस्वी करून दाखवला.