सविस्तर बातमी पाहण्यासाठी येथे क्लिक करा...

आदिवासींच्या हक्कांसाठी झटणारे अष्टपैलू नेतृत्व : भिवा पवार
उपेक्षितांच्या न्याय हक्कांसाठी एकलव्य संघटनेचा संघर्ष तीव्र!
भाचीच्या लंडनवारीने भिवा पवार यांच्या शैक्षणिक मार्गदर्शनावर सुवर्णमोहर

​रोहा-रायगड (प्रतिनिधी) :- रायगड जिल्ह्यातील दुर्गम आदिवासी वाड्या-पाड्यांवरील वंचित आणि उपेक्षित घटकांना मुख्य प्रवाहात आणण्यासाठी अहोरात्र झटणारे नेतृत्व म्हणून एकलव्य आदिवासी संघटनेचे जिल्हाध्यक्ष भिवा पवार यांचे नाव आज जिल्हाभरात आदराने घेतले जात आहे. आदिवासी समाज आणि इतर असंघटित क्षेत्रातील मजुरांच्या मूलभूत हक्कांसाठी त्यांनी उभारलेला लढा स्थानिक पातळीवर अत्यंत प्रभावी ठरला आहे. जिल्ह्यातील वीटभट्टी कामगार आणि ऊसतोड मजुरांची होणारी आर्थिक व सामाजिक पिळवणूक थांबवण्यापासून ते थेट आदिवासी वाड्यांवर वीज, रस्ते आणि शुद्ध पिण्याच्या पाण्याचा पुरवठा सुरळीत होईपर्यंत भिवा पवार यांनी प्रशासकीय पातळीवर सातत्याने आक्रमक भूमिका घेतली आहे. शबरी आणि रमाई घरकुल योजनेच्या माध्यमातून गरिबांना हक्काची घरे मिळवून देण्यात त्यांचा पाठपुरावा नेहमीच मोलाचा ठरला असून, केवळ आंदोलनापुरते मर्यादित न राहता प्रशासकीय यंत्रणेकडून कामे करून घेण्याची त्यांची हातोटी वैशिष्ट्यपूर्ण मानली जाते.

​केवळ सामाजिक चळवळीतच नव्हे, तर जिल्ह्याचा ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक वारसा जतन करण्याच्या कार्यातही भिवा पवार यांचे योगदान मोठे आहे. रोहा तालुक्यातील गोमाशी डोंगरावर नुकत्याच उजेडात आलेल्या शिवकालीन अवशेषांच्या संदर्भात त्यांनी घेतलेली भूमिका प्रशासनाला अंतर्मुख करणारी ठरली. या दुर्गम भागातील प्राचीन आणि ऐतिहासिक ठेव्याचे जतन व संवर्धन करण्यासाठी शासनाने तातडीने विशेष तरतूद करून आवश्यक निधी उपलब्ध करून द्यावा, अशी आग्रही मागणी त्यांनी एकलव्य आदिवासी संघटनेच्या माध्यमातून लावून धरली आहे. यावरून त्यांच्यातील अभ्यासू आणि सांस्कृतिक जाणिवा असलेल्या नेत्याचे दर्शन होते. यासोबतच स्थानिक स्तरावर 'पाणी आडवा, पाणी जिरवा' सारख्या जलसंधारण मोहिमांमध्ये आणि वनराई बंधारे बांधण्याच्या कामात तरुण पिढीला व विद्यार्थ्यांना संघटित करून श्रमदानाचे महत्त्व पटवून देण्याचे काम ते सातत्याने करत आहेत.

​भिवा पवार यांच्या या दीर्घ सामाजिक संघर्षाला आणि मार्गदर्शनाला नुकताच एक कौटुंबिक आणि अत्यंत अभिमानास्पद पदर लाभला आहे. रोहा परिसरातील अत्यंत प्रतिकूल परिस्थितीवर मात करत, आदिवासी समाजातील पहिली महिला वकील होण्याचा बहुमान मिळवणाऱ्या सपना वाघमारे या तरुणीची लंडन येथील नामांकित 'युनिव्हर्सिटी ऑफ लीड्स' मध्ये उच्च शिक्षणासाठी निवड झाली आहे. सपना हिच्या या ऐतिहासिक आणि आंतरराष्ट्रीय यशामागे तिचे मामा भिवा पवार आणि मामी ज्योत्स्ना पवार यांचे कौटुंबिक पाठबळ, योग्य मार्गदर्शन आणि अतोनात कष्ट कारणीभूत ठरले आहेत. एका दुर्गम भागातील आदिवासी कन्येने थेट लंडन गाठण्यापर्यंत मारलेली ही झेप भिवा पवार यांच्या शैक्षणिक दृष्टीकोनाची आणि कुटुंबवत्सल नेतृत्वाची प्रचिती देते. सामाजिक चळवळ, सांस्कृतिक जतन आणि कौटुंबिक स्तरावर दर्जेदार शिक्षणाचा आग्रह धरणारे भिवा पवार यांचे हे बहुआयामी कार्य रायगड जिल्ह्यातील युवा पिढीसाठी आणि एकूणच सामाजिक क्षेत्रासाठी कमालीचे प्रेरणादायी ठरत असून, एकलव्य संघटनेच्या माध्यमातून त्यांनी तळागाळातील लोकांमध्ये एक नवा आत्मविश्वास निर्माण केला आहे.